یونیکس - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

EsmaeelE در ‏۱۲ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۲۲:۵۱

2020-11-02T22:51:03Z

EsmaeelE در ‏۴ مرداد ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۴۴

2020-07-25T14:44:46Z

EsmaeelE: /* شبه یونیکس */

2020-07-25T14:41:27Z

‏شبه یونیکس

EsmaeelE: تغییر کلمه کارمندان به کارکنان به دلیل بار منفی ویرایش جزئی

2020-07-22T01:55:28Z

تغییر کلمه کارمندان به کارکنان به دلیل بار منفی ویرایش جزئی

Danialbehzadi در ‏۱۳ فروردین ۱۳۹۹، ساعت ۰۲:۱۰

2020-04-01T02:10:55Z

هومان در ‏۷ دی ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۵۷

2019-12-28T10:57:52Z

هومان در ‏۷ دی ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۵۷

2019-12-28T10:57:07Z

Danialbehzadi: حذف رده

2016-01-04T13:02:43Z

حذف رده

Mohamadf: /* تاریخچه */

2015-08-26T17:47:40Z

‏تاریخچه

Danialbehzadi: Danialbehzadi صفحهٔ Unix را به یونیکس منتقل کرد: فارسی سازی

2015-06-09T20:38:13Z

Danialbehzadi صفحهٔ Unix را به یونیکس منتقل کرد: فارسی سازی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۲۲:۵۱
سطر ۱:		سطر ۱:
−	'''یونیکس''' (به انگلیسی: Unix) یک [[OS\|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که توسعه آن در سال ۱۹۶۹ و به دست گروهی از کارکنان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp) ~~شروع~~ شد.	+	'''یونیکس''' (به انگلیسی: Unix) یک [[OS\|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که توسعه آن در سال ۱۹۶۹ به دست گروهی از کارکنان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp) آغاز شد.

	== اعضای شناخته شده گروه توسعه دهندگان یونیکس ==		== اعضای شناخته شده گروه توسعه دهندگان یونیکس ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ مرداد ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۴۴
سطر ۱:		سطر ۱:
−	'''یونیکس''' (به انگلیسی Unix) یک [[OS\|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که توسعه آن در سال ۱۹۶۹ و به دست گروهی از کارکنان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp) شروع شد.	+	'''یونیکس''' (به انگلیسی: Unix) یک [[OS\|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که توسعه آن در سال ۱۹۶۹ و به دست گروهی از کارکنان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp) شروع شد.
−

	== اعضای شناخته شده گروه توسعه دهندگان یونیکس ==		== اعضای شناخته شده گروه توسعه دهندگان یونیکس ==

@@ سطر ۱۶: / سطر ۱۶: @@
 =شبه یونیکس=
-علاوه بر یونیکس‌های تأیید شده که اسامی بعضی از آنها ذکر شد، سیستم‌عامل‌هایی هم وجود دارند که شبه یونیکس نامیده می‌شوند مانند [[Minix|مینیکس]]، نوادگان BSD مانند فری‌بی‌اس‌دی, نت‌بی‌اس‌دی، اپن‌بی‌اس‌دی، دراگون‌فلی‌بی‌اس‌دی,[[Mac OS|مک او اس]] و [[GNU|گنو]] (و [[GNU/Linux|گنو/لینوکس]]). این سامانه‌ها با آن که با استانداردهای یونیکس کاملاً یا تقریباً سازگار هستند، اما توسَط مؤسسه اوپن گروپ تأیید نشده‌اند و حق استفاده از نام یونیکس را ندارند. اصطلاح یونیکس سنّتی ممکن است برای توصیف سیستم‌عامل‌هایی که مشخصات و ویژگی‌های نگارش ۷ یونیکس یا نگارش ۵ یونیکس را دارند، استفاده شود. هنگامی که کن تامسون هنوز به مولتیکس دسترسی داشت، شبیه‌سازهایی برای سیستم صفحه‌بندی و [[File System|سامانه پرونده]] نوشت. او هم‌چنین یک بازی رایانه‌ای به نام سفر فضایی را نوشت، ولی این بازی برای اجرا شدن به یک ماشین کارامدتر و ارزان‌تر احتیاج داشت و سرانجام او یک PDP-7 کم استفاده در آزمایشگاه‌های بل پیدا کرد. در سال ۱۹۶۹ تیمی به رهبری تامسون و ریچی، بر روی این ماشین یک سامانه پرونده‌ی سلسله مراتبی، مفاهیم فرایند رایانه و پرونده‌ی دستگاه، یک [[Interpreter|مفسّر]] برای [[CLI|خط فرمان]] و تعدادی برنامه‌ی کوچک دیگر نوشتند.
+علاوه بر یونیکس‌های تأیید شده که اسامی بعضی از آنها ذکر شد، سیستم‌عامل‌هایی هم وجود دارند که شبه یونیکس نامیده می‌شوند مانند [[Minix|مینیکس]]، نوادگان BSD مانند فری‌بی‌اس‌دی, نت‌بی‌اس‌دی، اپن‌بی‌اس‌دی، دراگون‌فلی‌بی‌اس‌دی, [[Mac OS|مک او اس]] و [[GNU|گنو]] (و [[GNU/Linux|گنو/لینوکس]]). این سامانه‌ها با آن که با استانداردهای یونیکس کاملاً یا تقریباً سازگار هستند، اما توسَط مؤسسه اوپن گروپ تأیید نشده‌اند و حق استفاده از نام یونیکس را ندارند. اصطلاح یونیکس سنّتی ممکن است برای توصیف سیستم‌عامل‌هایی که مشخصات و ویژگی‌های نگارش ۷ یونیکس یا نگارش ۵ یونیکس را دارند، استفاده شود.
 =اینترنت=

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-'''یونیکس''' (به انگلیسی Unix) یک [[OS|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که در سال ۱۹۶۹ به دست گروهی از کارمندان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp) شروع شد. این گروه را [[Thompson|کن تامپسون]]، [[Ritchie|دنیس ریچی]]، [[kernighan|برایان کرنیگان]]، داگلاس مکیلروی مایکل لسک و جو اوسانا شکل می‌دادند.
+'''یونیکس''' (به انگلیسی Unix) یک [[OS|سیستم‌عامل]] چندوظیفگی و چند کاربره است که توسعه آن در سال ۱۹۶۹ و به دست گروهی از کارکنان آزمایشگاه‌های بل متعلق به شرکت تلفن و تلگراف آمریکا (.AT&T Corp)  شروع شد.
 = تاریخچه=
@@ سطر ۱۰: / سطر ۱۹: @@
 =اینترنت=
-اگر گفته شود یونیکس آغازگر «دوره اطلاعات» و در امتداد آن «عصر اینترنت» است، کوچک‌ترین سخنی به گزافه گفته نشده‌است. در واقع تا همین امروز هم، تقریباً ٪۱۰۰ پیمان‌های مهم و باز که جنبش اینترنت را پدید آورده‌اند، مانند وب، از خانواده‌ی یونیکس آمده و می‌آیند. اینترنت در آغاز، در یونیکس گسترش یافت و تا سال‌ها، واژه‌ی «اینترنت» در میان کاربران یونیکس واژه‌ای کاملاً عادی و روزمره بود، درحالی که دیگران حتا این واژه را نشنیده بودند و یا با اکراه تمام به آن بی اعتنایی نشان داده یا حتا آن را مسخره می‌کردند.
+اگر گفته شود یونیکس آغازگر «دوره اطلاعات» و در امتداد آن «عصر اینترنت» است، سخنی به گزافه نیست. در واقع تا همین امروز هم، تقریباً ٪۱۰۰ پیمان‌های مهم و باز که جنبش اینترنت را پدید آورده‌اند، مانند وب، از خانواده‌ی یونیکس آمده و می‌آیند. اینترنت در آغاز، در یونیکس گسترش یافت و تا سال‌ها، واژه‌ی «اینترنت» در میان کاربران یونیکس واژه‌ای کاملاً عادی و روزمره بود، درحالی که دیگران حتا این واژه را نشنیده بودند و یا با اکراه تمام به آن بی اعتنایی نشان داده یا حتا آن را مسخره می‌کردند.
 =امروزه=
-سامانه‌های یونیکس امروزی به شاخه‌های مختلفی تبدیل شده اند که در مرور زمان به دست AT&T توسعه داده شده. یونیکس طوری طرّاحی شده است تا قابل انتقال به هر ماشین، چند کاره و هم‌چنین چند کاربره باشد. سامانه‌های یونیکس با ایده‌های جدیدی که مطرح کرده‌اند، شناخته می‌شوند: پرونده‌های متنی ساده، مفسّرهای خط فرمان و سامانه پرونده‌ی سلسله مراتبی و …. در مهندسی نرم‌افزار، یونیکس به خاطر زبان برنامه‌نویسی سی و [[Unix Philosophy|فلسفه‌ی یونیکس]] اهمّیت بسیار دارد.
+سامانه‌های یونیکس امروزی به شاخه‌های مختلفی تبدیل شده اند که در مرور زمان به دست AT&T توسعه داده شده. یونیکس طوری طرّاحی شده است تا قابل انتقال به هر ماشین، چند کاره و هم‌چنین چند کاربره باشد.
 [[رده:سیستم‌عامل‌ها]]

@@ سطر ۷: / سطر ۷: @@
 =شبه یونیکس=
-علاوه بر یونیکس‌های تأیید شده که اسامی بعضی از آنها ذکر شد، سیستم‌عامل‌هایی هم وجود دارند که شبه یونیکس نامیده می‌شوند مانند [[Minix|مینیکس]]، نوادگان BSD مانند فری‌بی‌اس‌دی, نت‌بی‌اس‌دی، اپن‌بی‌اس‌دی، دراگون‌فلی‌بی‌اس‌دی,[[Mac OS|مک]] و [[GNU|گنو]] (و [[GNU/Linux|گنو/لینوکس]]). این سامانه‌ها با آن که با استانداردهای یونیکس کاملاً یا تقریباً سازگار هستند، اما توسَط مؤسسه اوپن گروپ تأیید نشده‌اند و حق استفاده از نام یونیکس را ندارند. اصطلاح یونیکس سنّتی ممکن است برای توصیف سیستم‌عامل‌هایی که مشخصات و ویژگی‌های نگارش ۷ یونیکس یا نگارش ۵ یونیکس را دارند، استفاده شود. هنگامی که کن تامسون هنوز به مولتیکس دسترسی داشت، شبیه‌سازهایی برای سیستم صفحه‌بندی و [[File System|سامانه پرونده]] نوشت. او هم‌چنین یک بازی رایانه‌ای به نام سفر فضایی را نوشت، ولی این بازی برای اجرا شدن به یک ماشین کارامدتر و ارزان‌تر احتیاج داشت و سرانجام او یک PDP-7 کم استفاده در آزمایشگاه‌های بل پیدا کرد. در سال ۱۹۶۹ تیمی به رهبری تامسون و ریچی، بر روی این ماشین یک سامانه پرونده‌ی سلسله مراتبی، مفاهیم فرایند رایانه و پرونده‌ی دستگاه، یک [[Interpreter|مفسّر]] برای [[CLI|خط فرمان]] و تعدادی برنامه‌ی کوچک دیگر نوشتند.
+علاوه بر یونیکس‌های تأیید شده که اسامی بعضی از آنها ذکر شد، سیستم‌عامل‌هایی هم وجود دارند که شبه یونیکس نامیده می‌شوند مانند [[Minix|مینیکس]]، نوادگان BSD مانند فری‌بی‌اس‌دی, نت‌بی‌اس‌دی، اپن‌بی‌اس‌دی، دراگون‌فلی‌بی‌اس‌دی,[[Mac OS|مک او اس]] و [[GNU|گنو]] (و [[GNU/Linux|گنو/لینوکس]]). این سامانه‌ها با آن که با استانداردهای یونیکس کاملاً یا تقریباً سازگار هستند، اما توسَط مؤسسه اوپن گروپ تأیید نشده‌اند و حق استفاده از نام یونیکس را ندارند. اصطلاح یونیکس سنّتی ممکن است برای توصیف سیستم‌عامل‌هایی که مشخصات و ویژگی‌های نگارش ۷ یونیکس یا نگارش ۵ یونیکس را دارند، استفاده شود. هنگامی که کن تامسون هنوز به مولتیکس دسترسی داشت، شبیه‌سازهایی برای سیستم صفحه‌بندی و [[File System|سامانه پرونده]] نوشت. او هم‌چنین یک بازی رایانه‌ای به نام سفر فضایی را نوشت، ولی این بازی برای اجرا شدن به یک ماشین کارامدتر و ارزان‌تر احتیاج داشت و سرانجام او یک PDP-7 کم استفاده در آزمایشگاه‌های بل پیدا کرد. در سال ۱۹۶۹ تیمی به رهبری تامسون و ریچی، بر روی این ماشین یک سامانه پرونده‌ی سلسله مراتبی، مفاهیم فرایند رایانه و پرونده‌ی دستگاه، یک [[Interpreter|مفسّر]] برای [[CLI|خط فرمان]] و تعدادی برنامه‌ی کوچک دیگر نوشتند.
 =اینترنت=

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۳:۰۲
سطر ۱۶:		سطر ۱۶:

	[[رده:سیستم‌عامل‌ها]]		[[رده:سیستم‌عامل‌ها]]
−	~~[[رده:تعاریف]]~~

@@ سطر ۲: / سطر ۲: @@
 = تاریخچه=
-یونیکس در آغاز به زبان [[Assembly|اسمبلی]] نوشته شد اما در سال ۱۹۷۳ به طور کلی به زبان [[C|سی]] بازنویسی شد. این کار، هم توسعه یونیکس و هم پورت کردن آن به دیگر [[Platform|سکوها]] را ساده‌تر می‌کرد. یونیکس در ابتدا برای استفاده در بل سیستم در نظر گرفته شد ولی از اواخر دهه ۷۰ .AT&T Corp پروانه‌ی انتشار یونیکس را به طرف‌های بیرونی مختلفی داد که منجر به گونه‌های آکادمیک و تجاری از یونیکس شد، مانند [[BSD]] از دانشگاه برکلی کالیفرنیا، AIX از [[IBM|آی‌بی‌ام]]، SunOS/سولاریس از [[Sun|سان مایکروسیستمز]] و زنیکس از [[Microsoft|مایکروسافت]]. شرکت تلفن و تلگراف آمریکا در ابتدای دهه ۹۰ حقوق خود در یونیکس را به شرکت [[Novel|نوول]] فروخت که نوول هم تجارت یونیکس را به شرکت سانتا کروز اوپریشن در سال ۱۹۹۵ فروخت؛ ولی نشان تجاری یونیکس در اختیار [[Open Group|اوپن گروپ]] که یک کنسرسیوم استانداردهای تجاری است قرار گرفت و این گروه، این نشان را به نام خود ثبت کرده است. تنها سامانه‌هایی که به صورت کامل با مشخّصات یونیکس سازگار بوده و مبلغی پول به کنسرسیوم اوپن گروپ بپردازند، واجد شرایط استفاده از نام یونیکس هستند. دیگر سامانه‌ها می‌توانند شبه یونیکس نامیده شوند، هرچند که مؤسسه اوپن گروپ این نام را رد کرده است.
+یونیکس در آغاز به زبان [[Assembly|اسمبلی]] نوشته شد اما در سال ۱۹۷۳ به طور کلی به زبان [[C|سی]] بازنویسی شد. این کار، هم توسعه یونیکس و هم پورت کردن آن به دیگر [[Platform|سکوها]] را ساده‌تر می‌کرد. یونیکس در ابتدا برای استفاده در بل سیستم در نظر گرفته شد ولی از اواخر دهه ۷۰ .AT&T Corp پروانه‌ی انتشار یونیکس را به طرف‌های بیرونی مختلفی داد که منجر به گونه‌های آکادمیک و تجاری از یونیکس شد، مانند [[BSD]] از دانشگاه برکلی کالیفرنیا، AIX از [[IBM|آی‌بی‌ام]]، سان‌اُواِس/[[Solaris|سولاریس]] از [[Sun|سان مایکروسیستمز]] و زنیکس از [[Microsoft|مایکروسافت]]. شرکت تلفن و تلگراف آمریکا در ابتدای دهه ۹۰ حقوق خود در یونیکس را به شرکت [[Novel|نوول]] فروخت که نوول هم تجارت یونیکس را به شرکت سانتا کروز اوپریشن در سال ۱۹۹۵ فروخت؛ ولی نشان تجاری یونیکس در اختیار [[Open Group|اوپن گروپ]] که یک کنسرسیوم استانداردهای تجاری است قرار گرفت و این گروه، این نشان را به نام خود ثبت کرده است. تنها سامانه‌هایی که به صورت کامل با مشخّصات یونیکس سازگار بوده و مبلغی پول به کنسرسیوم اوپن گروپ بپردازند، واجد شرایط استفاده از نام یونیکس هستند. دیگر سامانه‌ها می‌توانند شبه یونیکس نامیده شوند، هرچند که مؤسسه اوپن گروپ این نام را رد کرده است.
-در اواخر دهه ۱۹۷۰ و اوایل دهه ۱۹۸۰، نفوذ یونیکس در محافل دانشگاهی (خصوصاً ویرایش BSD که از دانشگاه برکلی سرچشمه گرفته) باعث پذیرش گسترده‌ی یونیکس توسّط شرکت‌های مختلف شد و نگارش‌های تجاری مختلفی از یونیکس به‌وجود آمد، همانند SunOS, اچ‌پی-یواکس و AIX.
+در اواخر دهه ۱۹۷۰ و اوایل دهه ۱۹۸۰، نفوذ یونیکس در محافل دانشگاهی (خصوصاً ویرایش BSD که از دانشگاه برکلی سرچشمه گرفته) باعث پذیرش گسترده‌ی یونیکس توسّط شرکت‌های مختلف شد و نگارش‌های تجاری مختلفی از یونیکس به‌وجود آمد، همانند سان‌اُواِس, اچ‌پی-یواکس و AIX.
 =شبه یونیکس=

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۹ خرداد ۱۳۹۴، ساعت ۲۰:۳۸
(بدون تفاوت)